Grypa: Jakie są grypy? Co działa, a co wcale?

0
195

Grypa jest chorobą zakaźną wywoływaną wirusem grypy. Rozwija się ona tylko i wyłącznie w komórkach wyścielających drogi oddechowe. Wirus grypy jest podatny na mutacje. Dzięki temu istnieje możliwość zarażenia nawet do zaszczepionego na grypę organizmu. Fakt ten powoduje, iż praktycznie cała populacja jest zagrożona tą chorobą. Wg WHO (Światowej Organizacji Zdrowia) rocznie na grypę choruje ok. 100 mln ludzi. Nieleczona, lub leczona w zły sposób grypa prowadzi do bardzo poważnych powikłań. Jej następstwami mogą być :zapalenie płuc, oskrzeli, mięśnia sercowego, hiperpireksja (czyli przewyższenie przez organizm temperatury 41,1°C). U dzieci dodatkowo istnieje możliwość wystąpienia tzw. zespołu Reye’a-grupy objawów podobnych do zapalenia wątroby, którym towarzyszy obrzęk mózgu. Również osoby starsze, których układ odpornościowy nie funkcjonuje tak dobrze jak u osób młodszych, są tym bardziej narażone na zgon.

Jak rozpoznać grypę?

Objawy grypy pojawiają się w przeciągu kilku godzin od zakażenia. Do tych najważniejszych należą: wysoka temperatura, bóle głowy i mięśni, dreszcze, uczucie wyczerpania. Oczywiście pojawia się też suchy kaszel, katar, ból gardła, co powoduje, że grypa często jest błędnie rozpoznawana jako przeziębienie. Po jakimś czasie dołączyć mogą inne nieprzyjemne objawy, takie jak ból gałek ocznych czy światłowstręt. Od tego już krótka droga do senności oraz obniżenia sprawności ruchowej i psychicznej.

Wirus i jego rodzaje

Wirus grypy należy do rodziny ortomyksowirusów. Wyróżniamy trzy jego typy: A, B i C. Pierwsze dwa powodują ciężkie zachorowania mogące osiągnąć rozmiary epidemii, natomiast typ C powoduje łagodniejsze w przebiegu i nie powodujące epidemii przypadki grypy. Wirus typu A występuje zarówno u ludzi, jak i u zwierząt, typ B jest szkodliwy tylko dla ludzi, natomiast typ C dotyka ludzi oraz świń. Z tych trzech typów wirus typu A można poddać dalszej klasyfikacji na podtypy jeżeli chodzi o rodzaj białek występujących w wirusie oraz neuraminidazy(enzymy ułatwiające wnikanie wirusa w komórki), co łącznie daje 144 przeróżnych kombinacji segmentów genowych, a w konsekwencji powoduje istnienie olbrzymiej różnorodności mutacji wirusów typu A.

Zapobieganie

Oczywiście podstawowym sposobem profilaktyki przeciwgrypowej jest regularne szczepienie. Należy szczepić się co roku, ponieważ podatność wirusa grypy na mutacje powoduje, że dysponujemy „aktualną” szczepionką tylko przez jeden rok. Dzieje się tak gdyż, spośród wszystkich wirusów grypy, naukowcy wybierają te, które na podstawie prognoz, pierwszych sygnałów o zachorowaniach oraz podobieństwo poszczególnych mutacji, wybierają te wirusy, których kombinacja, daje największe szanse na przygotowanie układu odpornościowego na nadchodzący sezon grypy.

Ważne jest, by szczepienie wykonać przed atakiem grypy, czyli od sierpnia do października. Ponadto, już w sezonie zachorowań, powinniśmy unikać miejsc publicznych, takich jak kawiarnie, sale kinowe itp., oraz przestrzegać zasad higieny (częste mycie rąk zapobiegnie nie tylko grypie, ale też innym schorzeniom). Dodatkowo istnieje możliwość noszenia masek na twarzy, które nie uchronią przed przedostawaniem się wirusa grypy do organizmu w 100%, ale na pewno znacznie zmniejszą ryzyko zachorowania(sposób ten nie jest jednak zalecany przez ECDC[Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób], gdyż jego skuteczność nie została naukowo potwierdzona).

Leczenie

Leczenie grypy przebiega głównie objawowo. Oznacza to, że nie choremu nie podaje się leków zabijających wirusa, tylko łagodzących objawy choroby. Dodatkowo można podawać środki, które utrudniają wirusowi rozprzestrzenianie się po organizmie oraz mobilizujące układ odpornościowy, takie jak: rutyna, beta-glukan. Leki bezpośrednio trafiające w wirusa podaje się tylko w wypadku ciężkiego zachorowania z ryzykiem groźnych powikłań. Chory na grypę powinien zostać w domu i zażywać przepisane przez lekarza leki oraz witaminy. Ważne jest, by na grypę nie stosować żadnych antybiotyków, gdyż te zwalczają tylko bakterie, a więc wobec wirusów takich jak grypa są bezradne.

Powikłania

Źle leczona grypa jest bardzo niebezpieczna dla organizmu, zwłaszcza osób starszych i dzieci do 4 roku życia. Powikłania mogą być spowodowane zarówno samym wirusem grypy, jak i nadkażeniem bakteryjnym(czyli w sytuacji, gdy do wirusowej grypy dołączy się infekcja bakteryjna). Wówczas często mamy do czynienia z zapaleniem płuc, gronkowcem złocistym oraz paciorkowcem (te dwa ostatnie są szczególne groźne, gdyż, jak wykazały badania, wirus grypy hamuje niektóre receptory komórkowe[czyli komórki zmysłowe wyłapujące informacje z otoczenia]). Jeżeli chodzi o sam wirus grypy, najczęstszymi powikłaniami są zapalenia płuc i oskrzeli. Niekiedy zdarza się też zapalenie zatok bądź ucha. W czasie trwania grypy zaostrzają się takie dolegliwości jak cukrzyca, astma, choroby układu krążenia i płuc. Do rzadkich powikłań zaliczamy te dotyczące układu nerwowego(zapalenia nerwów obwodowych, zapalenie wielonerwowe, zapalenie Guillaine-Barre, zapalenie rdzenia kręgowego, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie mózgu). Dla kobiet w pierwszym trymestrze ciąży grypa może zakończyć się poronieniem. Śmierć dotyka głównie osób starszych (tylko 5% przypadków chorych poniżej 60 roku życia umiera z powodu powikłań pogrypowych)

Ptasia grypa

Jej najsłynniejszą odmianą jest wirus H5N1, jednocześnie właśnie ta odmiana jest najbardziej groźna dla dla ptactwa. Wirus pochodzi od wirusa grypy typu A, i wykazuje dużą skłonność do patogeniczności oraz mutacji. Przy zachowaniu określonych zasad higieny wirus ten nie jest zagrożeniem dla człowieka. Podstawową informacją jaką należy wiedzieć na jego temat jest to, że wirus ptasiej grypy ginie w 70°C. Objawy zarażenia ptasią grypą są podobne jak w przypadku zwykłej grypy. Dlatego podczas kontaktu z ptactwem, ich mięsem i odchodami należy zachować szczególną ostrożność. Wg badań WHO od 2003 roku do sierpnia 2009 roku na ptasią grypę zmarły 262 osoby z 440 zarażonych, co wprawdzie stanowi 60% wszystkich osób u których odnotowano tę chorobę, jednak w porównaniu do wskaźnika śmiertelności zwykłej grypy sumaryczna ilość zarówno zarażeń jak i zgonów jest bardzo niewielka.

Świńska grypa

Ta odmiana grypy posiada nazwę A/H1N1, a spowodowana jest głównie wirusem grypy typu A, chociaż zdarzają się przypadki wywołania jej przez wirus typu C. Jest to choroba atakująca układ oddechowy świń, jednak powodując liczne zachorowania nie wykazuje wysokiej śmiertelności wśród tego gatunku zwierząt. Dla ludzi, podobnie jak zwykła grypa, zlekceważona jest bardzo niebezpieczna. Wystarczy wspomnieć słynną pandemię grypy z lat 1918-19 zwaną „hiszpanką”, wywołaną właśnie przez groźną odmianę wirusa A/H1N1. Szacuje się, że wówczas zarażeniu uległo ok. 500 milionów ludzi (1/3 ówczesnej populacji świata), z czego 50-100 mln ludzi zmarło. Na szczęście w latach 2009-2010 podczas pandemii świńskiej grypy na świecie odnotowano jedynie 40 przypadków śmiertelnych. Objawy zarażenia wirusem A/H1N1 nie różnią się od objawów tradycyjnej grypy.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here