Zaloguj się.

Zaburzenie obsesyjno - kompulsyjne

» Główna » Indeks Chorób » Zaburzenie obsesyjno - kompulsyjne
Informacje o schorzeniu
Slowa Kluczowe:
czynności przymusowe, czynności rytualne, natręctwa, nerwica, nerwica natręctw, rytuały, strach, stres, zaburzenie obsesyjno - kompulsyjne
Eksperci znający się na tym schorzeniu:

Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne (nerwica natręctw)

Cechą istotną tego zaburzenia są nawracające myśli natrętne (obsesje) lub czynności przymusowe (kompulsje) (tam, gdzie dotyczy to objawów, zamiast "obsesje i kompulsje" skrótowo używane będzie określenie "natręctwa"). Myśli natrętne są to myśli, wyobrażenia, idee, czy impulsy, które pojawiają się w sposób stereotypowo nawracający. Prawie zawsze przeżywane są one z uczuciem przykrości (ponieważ dotyczą treści agresywnych lub obscenicznych lub też postrzegane są jako po prostu bezsensowne) a chory próbuje się im często (bezskutecznie) opierać. Jednakże, chociaż są mimowolne i często budzą w nim sprzeciw, rozpoznaje je jako własne myśli. Przymusowe czynności czy rytuały są zachowaniami stereotypowymi, powtarzającymi się. Nie są one przyjemne ani nie prowadzą do wykonania jakichś użytecznych zadań. Chory postrzega je zazwyczaj jako zapobiegające jakimś wysoce nieprawdopodobnym wydarzeniom, dotyczącym często wyrządzenia krzywdy komuś lub sobie. Zwylke, choć nie zawsze, podobne zachowanie postrzegane jest przez osobę jako bezsensowne lub nieefektywne i powtarzane są próby opierania się przymusowi. Jednak przy bardzo długotrwałym utrzymywaniu się zaburzeń, opór może być minimalny. Pospolita jest obecność autonomicznych objawów lęku, ale równie częste jest bardzo nieprzyjemne uczucie wewnętrznego lub psychicznego napięcia bez objawów pobudzenia układu wegetatywnego. Zachodzi ścisła korelacja między natręctwami, szczególnie myślami natrętnymi, a depresją. Osoby z natręctwami przeżywają często objawy depresyjne, a u pacjentów cierpiących na nawracające zaburzenia depresyjne, podczas epizodów depresji mogą rozwijać się myśli natrętne. Każdorazowo, nasilaniu się lub zmniejszaniu objawów depresyjnych towarzyszą  równoległe zmiany w intensywności natręctw. Natręctwa pojawiają się równie często u mężczyzn jak u kobiet. Zaburzenie zwykle rozpoczyna się w dzieciństwie lub we wczesnym okresie wieku dorosłego. Przebieg wykazuje indywidualne różnice. Z przebiegiem przewlekłym częściej wiąże się niewystępowanie wyraźniejszych objawów depresyjnych.

Wskazówki diagnostyczne

Dla wiarygodnego rozpoznania, czynności przymusowe lub myśli natrętne albo jedne i drugie muszą występować przez większość dni w ciągu co najmniej dwóch następujących po sobie tygodni i stanowić źródło cierpienia (distresu) lub przeszkadzać w codziennych czynnościach. Natręctwa wykazują następujące cechy:

a) chory bezskutecznie przeciwstawia się co najmniej jednej myśli lub impulsowi, choć mogą też występować inne natręctwa, z którymi przestał już walczyć;

b) muszą być uznawane za własne myśli lub impulsy;

c) myśl o wykonaniu przymusu nie może być przyjemna;

d) myśli, wyobrażenia czy impulsy muszą się powtarzać w przykry dla chorego sposób.

Rozpoznanie różnicowe. Różnicowanie pomiędzy natręctwami a zaburzeniem depresyjnym może sprawiać trudności, ponieważ te dwa typy zaburzeń często współwystępują. W przypadku rozpoznawania ostrego epizodu pierwszeństwo powinno dawać się objawom, które wystąpiły jako pierwsze. Jeżeli oba typy objawów są obecne i żaden z nich nie dominuje, zwykle najlepiej jest traktować depresję jako zjawisko pierwotne. W zaburzeniach przewlekłych pierwszeństwo powinno przypadać objawom, które utrzymują się stale - pod nieobecność innych.
Sporadycznie występujące napady lękowe czy łagodne fobie nie wykluczają rozpoznania zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych. Jednak natręctwa występujące w przebiegu schizofrenii, zespołu Gilles de la Tourette'a czy w zaburzeniach organicznych powinno się uważać za część obrazu klinicznego tych schorzeń. Chociaż natrętne myśli i czynności przymusowe pospolicie współistnieją, istotne jest określenie, który rodzaj zaburzeń dominuje, ponieważ każde z nich może reagować na inne metody leczenia.

Zaburzenie z przewagą myśli lub ruminacji natrętnych

Mogą przyjmować formę wyobrażeń, myśli czy impulsów do działania, ich treść jest bardzo odmienna, ale dla przeżywającej osoby - niemal zawsze przykra. Np. kobieta może być nękana obawą, że mogłaby się nie oprzeć impulsowi zabicia kochanego przez siebie dziecka lub nawracającymi, nieprzyzwoitymi, bluźnierczymi wyobrażeniami, obcymi swej osobie. Czasami myśli są po prostu bezużyteczne, obejmują nieskończone, pseudofilozoficzne rozważania nad nierozwiązywalnymi alternatywami rozwiązań. To niezdecydowane rozważanie alternatyw stanowi ważny element wielu innych natrętnych ruminacji i często jest związane z niemożnością podejmowania najprostszych, koniecznych w życiu codziennym decyzji.
Powiązanie między natrętnymi ruminacjami a depresją jest szczególnie ścisłe. Rozpoznanie zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnego należy wybierać tylko wtedy, gdy ruminacje powstają lub utrzymują się mimo braku zaburzeń depresyjnych.

Zaburzenie z przewagą czynności natrętnych (rytuały)

Większość działań przymusowych dotyczy higieny (szczególnie mycia rąk), powtarzającego się sprawdzania, czy nie doszło do powstania niebezpieczeństwa oraz porządkowania i czyszczenia. Podstawą obserwowanego zachowania jest zazwyczaj strach przed zagrażającym choremu lub spowodowanym przez niego niebezpieczeństwem, a czynność rytualna jest bezskuteczną bądź symboliczną próbą odwrócenia tego niebezpieczeństwa.

Zaburzenia nerwicowe, związane ze stresem i pod postacią somatyczną

Przymusowe czynności rytualne mogą zajmować codziennie wiele godzin i często wiążą się z wybitnym niezdecydowaniem i spowolnieniem. Zwylke występują z równą częstością u obu płci, ale rytuały związane z myciem rąk są częstsze u kobiet, a spowolnienie bez powtarzania jest częstsze u mężczyzn. Przymusowe czynności rytualne są mniej ściśle powiązane z depresją niż myśli natrętne i łatwiej poddają się terapii.

Myśli i czynności natrętne, mieszane

U większości chorych z natręctwami występują zarówno elementy myśli, jak i działań natrętnych. Tę podgrupę diagnostyczną należy stosować, gdy oba elementy są równie nasilone. Jednak w przypadku, gdy jeden rodzaj objawów wyraźnie dominuje, istotny jest wybór jednej z dwóch powyższych kategorii, ponieważ myśli i czynności natrętne mogą różnie reagować na różne metody leczenia.

Dyskutuj na forum publicznym

Dyskusje z tego forum są także wyświetlane na forum farmakologia kliniczna, psychiatria.
Strona 1
Tytul Wyświetleń Odpowiedzi Ostatni Wpis
Strona 1
Nowy wątek

Treści zawarte w portalu nie mogą być traktowane jako porada lekarska. Pamietaj aby zawsze zgłosić się do lekarza odpowiedniej specjalności celem prawidłowego rozpoznania i leczenia Twoich dolegliwości.